Navigatiekoppelingen overslaan
Over het kenniscentrum
Samenwerken
Beleidsdomeinen
Management
Kennisbank
 
 
 
   
     
 
Navigatiekoppelingen overslaan
Beleidsnota’s 2009 – 2014 VR
Cijfers
Instrumenten lokaal woonbeleid
Aalst
Antwerpen
Brugge
Genk
Gent
Hasselt
Kortrijk
Leuven
Mechelen
Oostende
Roeselare
Sint-Niklaas
Turnhout
Kaarten
Links
Afgerond en lopend onderzoek
Visitatie 2011 Stedenfonds
 
Instrumenten lokaal woonbeleid Leuven
TitelFilterBeschrijvingFilter
Sorteren op bijlagenDruk op SHIFT+ENTER om het menu te openen (nieuw venster)
1. LOKAAL WOONBELEID COÖRDINEREN
 
A. INTERNE ORGANISATIE / COÖRDINATIE VAN HET WOONBELEID
Er zijn meerdere diensten verantwoordelijk voor het woonbeleid van de stad Leuven:
  • het algemeen woonbeleid hoort bij de afdeling ruimtelijk beleid
  • de projectgebonden uitvoering van het woonbeleid hoort bij het AGSL (autonoom gemeentebedrijf stadsontwikkeling Leuven)
  • het beleid inzake woonkwaliteit hoort bij de dienst wonen.
  • het afleveren van vergunningen en behandelen van bouwaanvragen gebeurt door de dienst bouwen.
B. OVERLEG
Lokaal woonoverleg
Lokale woonraad
Samenstelling: Stad, OCMW, CAW, Sociale Huisvestingsmaatschappijen, provincie, Wonen Vlaams-Brabant, Meldpunt Discriminatie, Huurdersbond, SVK, Riso
 
Frequentie: 3x per jaar
 
Coördinatie: de coördinatie gebeurt door de dienst Wonen, het AGSL bewaakt de verplichte samenkomsten in kader van investeringsprojecten sociale huisvesting.
Overleg andere actoren
Overleg dienst Wonen - Wooninspectie - Wonen Vlaams-Brabant
 
Agendapunten:
  • concrete dossiers
  • kwaliteitsnormen
  • afspraken rond procedures
Frequentie: 3x per jaar
 
De coördinatie gebeurt door diensthoofd Wonen
C. SAMENWERKINGSVERBANDEN
Rond woonbegeleiding zijn er samenwerkingsovereenkomsten afgesloten met het CAW, het SVK en de sociale huisvestingsmaatschappij Dijledal. Meer info zie verder.
Rond betaalbaar wonen zijn er samenwerkingsovereenkomsten met de sociale huisvestingsmaatschappijen en het SVK. Meer info: zie verder. 
2. KLANTGERICHTE DIENSTVERLENING
A. LOKETFUNCTIE
Huisvestingsambtenaar
Het diensthoofd wonen vervult de functie van huisvestingsambtenaar.
Woondienst
De dienst wonen maakt deel uit van de afdeling bouwen, wonen en milieu van de directie Ruimtelijke ontwikkeling.
 
De dienst Wonen bestaat uit 2 projectmedewerkers, 2 onderzoekers, 5 administratieve medewerkers en een diensthoofd.
Woonwinkel
1 geïntegreerd loket
Het loket wonen bevindt zich in het stadskantoor en is open op maandag, dinsdag, woensdag en vrijdag van 09.00 tot 16.30 uur en op donderdag van 12.00 tot 20.00 uur.
 
Tijdens deze uren is de dienst ook telefonisch bereikbaar.
Elektronisch loket
Er is momenteel nog geen elektronisch loket.
Andere
B. COMMUNICATIE
Infobrochure
Voorstellingsfolder dienst Wonen
Bijlage
Infoavonden
Website
www.leuven.be en doorklikken via 'Leven' en 'Bouwen & wonen'.
Andere
3. ONDERBOUWD EN EFFICIËNT BESTUREN
Visievorming
1. Beleidsnota 2007-2012
 
Het college van burgemeester en schepenen heeft haar voornaamste politieke opties voor de bestuursperiode 2007-2012 vastgelegd in een Beleidsnota.
 
Van de nieuwe accenten die de coalitie legt, is betaalbare huisvesting de voornaamste. Het aantrekkelijke, veilige en bruisende karakter van de stad lokt heel wat mensen naar Leuven. Keerzijde van de medaille is echter dat de prijzen voor het huren, kopen of bouwen van woongelegenheid naar ongekende hoogten stijgen. Het is een prioriteit om dit fenomeen af te remmen en een aanvaardbare sociale mix te bewaren of te herstellen.
 
De concrete uitwerking van deze prioriteit en andere beleidsinitiatieven rond wonen zijn uitgewerkt in de beleidsnota voor de sector 'Huisvesting en grondbeleid'.
 
 
2. Lokaal Sociaal Beleidsplan 2008-2013
 
Om het grondrecht op wonen te waarborgen willen de stad en het OCMW het aanbod betaalbare woningen verhogen en de kwaliteit van de woningen verbeteren. Daarnaast wil de stad aangepast wonen voor ouderen en mensen met een handicap stimuleren en mee ondersteunen.
 
Bij de gemeenschappelijke doelstellingen van de stad, het OCMW en het CAW is ook voorzien in een gecoördineerde actie rond thuislozen.
 
 
3. Ruimtelijk Structuurplan Leuven
 
De visie op de ruimtelijke ontwikkeling van Leuven staat in het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan.
 
Bij de thematische opdeling in verschillende deelstrcuturen is het de nederzettingsstructuur die hoofdzakelijk de bebouwde omgeving behandelt die in gebruik is voor wonen en verblijven en alle functies die het wonen ondersteunen.
 
 
4. Beleidsovereenkomst Stedenfonds 2008-2013
 
Leuven als aantrekkelijke en betaalbare woonstad voor jonge gezinnen is een van de maatschappelijke effecten die de stad naar voor schuift als prioritaire evolutie.
 
Het verbeteren van het evenwicht op de woningmarkt is een belangrijke strategische doelstelling om dit gewenst maatschappelijk effect te bereiken.
 
 
5. Beheersovereenkomst AG Stadsontwikkeling Leuven 2008-2013
 
De stad heeft het AGSL opgericht met als doel het ontwikkelen van stadsprojecten en het beheren van vastgoed in het algemeen stedelijk belang.
 
Deze beheersovereenkomst heeft de ambitiehet AGSL geleidelijk uit te bouwen tot een volwaardig stedelijk vastgoedbedrijf ten dienste van de stedelijke beleidsdoelstellingen (beleidsnota, beleidsovereenkomst stedenfonds, ...).
 
Kennis verzamelen over wonen
1. Stadsmonitor
 
2. Leuven in cijfers
Woon(behoefte)studie
Voor de opmaak van het Ruimtelijk Structuurplan Leuven is er een woonbehoeftestudie gebeurd die een raming maakt van de behoefte aan bijkomende woningen in Leuven voor de periode 2002-2018. In de loop van 2012 zal een geactualiseerde woonbehoeftestudie beschikbaar zijn.
 
Lokaal woonplan
Advisering door lokale woonraad
Elektronisch databeheer/dossierbeheer
G@lileo is het geografisch informatiesysteem van de stad Leuven. Het beheert de informatie die verband houdt met activiteiten van de stad als openbaar bestuur:
  • ruimtelijke bestemmingen
  • beheer van adressen
  • patrimoniuminformatie en -vergunningen
  • ...

Alle stadsdiensten gebruiken de gegevens, maar ook de informatie die G@lileo via bewerking en analyse hieruit afleidt, bij de planning en de uitvoering van hun bedrijfsprocessen.

Verschillende stadsdiensten beschikken over een eigen module waarmee ze hun dagelijks werk regelen en stroomlijnen.

Voor het lokaal woonbeleid zijn voornamelijk volgende modules van belang:

  • Module Grootschalige basiskaart (GBK) met als functionaliteiten onder meer het bijhouden van basisgegevens van gebouwen en percelen en het bijhouden van de gegevenshistoriek van adressen en wegen.
  • Module Feitelijke toestand gebouw (FTG) met als functionaliteiten onder meer het beheer en de inventarisatie van gebouwen en hun inhoud (constructielagen en functioanle eenheden).
  • Module Ruimtelijke ordening en ruimtelijke planning (RO) met als functionaliteiten onder meer het plannenregister, het vergunningenregister, het register onbebouwde percelen en het aanleveren van stedenbouwkundige inlichtingen.
  • Module Huisvesting (HUV) met als functionaliteiten onder meer het leegstandsregister, de inventaris verwaarlozing en verkrotting, de conformiteitsattesten, opvolging aanvragen premies, ongeschikt- en onbewoonbaarverklaring, digitale dossieropvolging.
  • Module Financiën (FIN): beheer van financiële gegevens zoals belastingen op ongeschikt- en obewoonbaar verklaarde en leegstaande gebouwen, betalende stedenbouwkundige inlichtingen, ...
  • Module Vastgoedbeheer voor het beheer van aankopen en verkopen van stadseigendommen en het beheer van erfpachtverwerving en erfpachtverlening.

Meer info

Andere
4. AANBOD BETAALBARE WONINGEN VERHOGEN
A. BETAALBARE GRONDPRIJS
A.1. Vergroten aanbod van bouwgrond (private en publieke gronden)
In het ruimtelijk structuurplan zijn woonontwikkelingsgebieden geselecteerd. Vele hiervan waren onbebouwbaar omwille van gewestplan of plannen van aanleg. Voor deze gebieden worden jaarlijks enkele ruimtelijke uitvoeringsplannen opgemaakt om de bestemming naar wonen te wijzigen.
A.1.1. Decretaal instrumentarium: activeren onbebouwde bouwkavels
Register van onbebouwde percelen
Het register werd opgemaakt conform de decretale bepalingen. 
 
Heffingen op onbebouwde percelen
De stad Leuven heeft sinds december 2007 een eigen belastingsreglement op niet-bebouwde percelen die voor bebouwing in aanmerking komen.
 
A.1.2. Eigen stedelijk instrumentarium
A.2. Verhogen betaalbaarheid bouwgrond via grondbeleid
A.2.1. Private en publieke gronden (excl. gronden van lokaal bestuur)
Met eigenaars van gronden binnen de prioritaire woonontwikkelingsgebieden, zowel overheden als private eigenaars, wordt actief samengewerkt om de ontwikkeling van de woonontwikkelingsgebieden te stimuleren. De actieve rol van de stad vertoont verschillende gradaties. Minimaal wordt er overleg gepleegd met de eigenaars over de gewenste inrichting en het wenselijke programma naar aanleiding van vragen over vergunbaarheid vanwege de eigenaar. In gebieden waar nog weinig interesse tot ontwikkeling is, worden de eigenaars actief benaderd (b.v. in het kader van een voorbereiding voor ruimtelijk uitvoeringsplan). Voor de prioritaire ontwikkelingsgebieden wordt door de stad een echt projectmanagement opgezet.
Eigen stedelijk instrumentarium

Stadskavels, stadswoningen en starterswoningen

Om betaalbaar wonen mogelijk te maken wordt in de beleidsnota 2007-2012 van het stadsbestuur ingezet op

  • de realisatie van sociale koop- en huurwoningen door de SHM;
  • de realisatie van geconventioneerde koop- en huurwoningen of kavels door private ontwikkelaars;
  • en de realisatie van betaalbare woningen door het AG Stadsontwikkeling Leuven, het OCMW en/of andere publieke partners.

Met geconventioneerde woningen wordt bedoeld ‘woningen die onderworpen zijn aan bijzondere voorwaarden inzake verkoop- of huurprijzen, oppervlakte en inkomensplafond voor de toegankelijkheid tot de woning.

In (de voorbereiding van) een aantal concrete projecten (Centrale Werkplaatsen, Klein Rijsel, Vaartkom Blok 1, Vaartkom Balk van Beel, …)  op initiatief van AGSL en/of op initiatief van private ontwikkelaars werden voor de geconventioneerde woningen de concepten ‘stadswoning’, ‘stadskavel’ en ‘starterswoning’ gelanceerd.

Een stadswoning is een woning (je vindt hier meer info)

  • voor alleenstaanden of gezinnen waarvan het inkomen boven dat van het sociale huisvestingssegment ligt, maar ontoereikend is om een eigen woning te verwerven aan de courante marktprijzen
  • die in principe kan aangekocht worden door alle gezinstypes, maar bij voorkeur door de doelgroep van jonge gezinnen (in woonprojecten waar een duurzame huisvesting voor gezinnen mogelijk is)

Een stadskavel is een kavel voor de realisatie van een grondgebonden woning

  • voor gezinnen waarvan het inkomen boven dat van het sociale huisvestingssegment ligt, maar ontoereikend is om een eigen woning te verwerven aan de courante marktprijzen

Een starterswoning is een woning

  • voor jonge alleen-wonenden en koppels die zich voor het eerst zelfstandig domiciliëren, waarvan het inkomen boven dat van het sociale huisvestingssegment ligt, maar ontoereikend is om een eigen woning te verwerven aan de courante marktprijzen

Met de concepten stadskavel, stadswoning en starterswoning wordt in eerste instantie een doelgroep beoogd met een beperkte financiële draagkracht. 

De selectiecriteria (= voorwaarde om in aanmerking te komen) voor stadswoningen en starterswoningen verschillen i.f.v. de beoogde doelgroep.  De toewijzingscriteria (= voorwaarde die je voorrangspositie bepaalt t.a.v. de andere kandidaten) zijn overal dezelfde. Je komt hoger op de lijst van gegadigden terecht als je binnen de beoogde leeftijdscategorie valt, je meer kinderen ten laste hebt (voor zover dat mogelijk is binnen de maximale bezetting van de woning en/of appartement), je reeds woonachting was of bent in Leuven en je inkomen lager is.

A.2.2. Gronden van het lokaal bestuur
Gronden in eigendom van het lokaal bestuur incl. OCMW zijn redelijk beperkt. De beschikbare gronden worden ingezet voor woonprojecten indien deze in de woonkernen zijn gelegen. Het autonoom gemeentebedrijf stadsontwikkeling Leuven verzorgt het management van deze ontwikkelingen.
A.2.2.1. Decretaal instrumentarium
A.2.2.1.1. Actief gemeentelijk grondbeleid
a. Aankoop, verkoop of ruil van gronden
b. Recht van erfpacht
c. Recht van opstal
d. Andere
Uitzonderlijk wordt in de ruimtelijke uitvoeringsplannen voor de woonontwikkelingsgebieden een voorkooprecht ingeschreven voor het autonoom gemeentebedrijf voor die percelen die cruciaal zijn om de ontwikkeling van dit gebied te kunnen aanzetten.
A.2.2.1.2. Financiële ondersteuning
A.2.2.2. Eigen stedelijk instrumentarium
B. BETAALBARE PRIJS KOOPWONING
B.1. Ondersteuning burger bij eigendomsverwerving
Aankooppremie
Informeren en sensibiliseren over ondersteuningsmogelijkheden door andere overheden
Andere
In grote ontwikkelingsprojecten wordt een klein aandeel woningen gereserveerd voor bescheiden inkomensgroepen die niet meer in aanmerking komen voor sociale koopwoningen, en worden de woningen onder de marktprijs aangeboden. Indien deze woningen deel uitmaken van een privaat bouwproject wordt deze verplichting vastgelegd in een overeenkomst met de eigenaar.
 
Zie ook stadswoningen hierboven.
B.2. Pandenbeleid: sociale koopwoningen en bescheiden woningen
Opleggen van een sociale last voor sociale koopwoningen
De bepalingen van het grond- en pandendecreet worden toegepast sinds haar inwerkingtreding. Het lokaal reglement sociaal wonen bepaalt een minimaal aandeel sociale huurwoningen bij projecten van een voldoende grote omvang.
Opleggen van een bescheiden last voor bescheiden woningen
De bepalingen van het grond- en pandendecreet worden toegepast sinds haar inwerkingtreding.
Reglement sociaal wonen/verordening bescheiden wonen
Andere
B.3. Pandenbeleid: lokaal bestuur als actor
B.3.1. Zelf (sociale of bescheiden) woonprojecten realiseren

Ter verwezenlijking van de beleidsdoelstellingen van de stad werken de stad en AGSL samen aan de realisatie  van ten minste de in de beheersovereenkomst 2008 – 2013, hoofdstuk II.1, omschreven projecten, onder de voorwaarden zoals opgenomen in de beheersovereenkomst en/of de specifieke samenwerkingsovereenkomsten. AGSL kan daarbij optreden als ontwikkelaar en/of als projectbeheerder. Zo realiseert AGSL betaalbare koop- en/of huurwoningen voor eigen rekening in de projecten Klein Rijsel en Vaartkom Blok 1.  

Subsidies aanvragen in kader van sociale woningbouwprojecten (subsidie voor verwerving van gronden en panden, subsidie voor de bouw van of renovatie tot sociale koopwoningen, subsidie voor dan aanleg of de aanpassing van wooninfrastructuur)
Subsidies stadsvernieuwing aanvragen (conceptsubsidie)

 

Subsidies stadsvernieuwing aanvragen (projectsubsidie)

Waar nodig en waar mogelijk wordt beroep gedaan op de subsidies voor stadsvernieuwingsprojecten: Centrale Werkplaatsen (Oproep  2003), Vaartkom Noord (Oproep 2010), Vaartkom West (Oproep 2011, lopende). Meer info

Subsidies vernieuwing voormalige bedrijfspanden aanvragen
Federaal grootstedenbeleid
B.3.2. Bemiddelen
C. BETAALBARE PRIJS HUURWONING
C.1. Sociale huurwoningen
C.1.1. Vergroten aanbod sociale woningen
a. Lokaal woonbeleid regisseren

Leuven zet in uitvoering van de beleidsovereenkomst tussen de Vlaamse Gemeenschap en de Stad Leuven stedenfondsmiddelen in voor de realisatie van sociale woningen binnen o.a. de projecten Centrale Werkplaatsen, Vaartkom en Klein Rijsel. Concreet worden o.a. middelen toegekend aan de sociale huisvestingsmaatschappijen Dijledal en SWAL voor het verwerven van gronden en voor de realisatie van ondergrondse parkeerplaatsen in de betreffende projecten.

b. Aansnijden eigen gronden
Register van onbebouwde percelen in eigendom van Vlaamse besturen en Vlaamse semipublieke rechtspersonen
Actieprogramma 25%-regel
c. Bindend sociaal objectief/woonbeleidsconvenant
d. Opleggen van percentages sociaal woonaanbod
Gemeentelijk reglement sociaal wonen
Sociale last in verkavelings- of stedenbouwkundige vergunning
e. Verhuren eigen woningen
C.1.2. Doelgroepenbeleid
a. Lokaal toewijzingsreglement
De stad heeft een goedgekeurd lokaal toewijzingsreglement voor senioren.

Ongeveer 6 % van het woningpatrimonium van de sociale huisvestingsmaatschappijen wordt vrijgehouden voor senioren. Deze voorrang voor senioren (55-plus) is gekoppeld aan gelijkvloerse woningen of woningen die bereikbaar zijn met een lift, in de nabijheid van een zorgcentrum en winkels gelegen zijn, ...  De toepassing van de voorrang geldt in afgebakende projecten en wijken en is dus niet van toepassing op het volledige patrimonium.    Meer info

b. Intern huurreglement
De interne huurreglementen zijn op te vragen bij de sociale huisvestingsmaatschappijen Dijledal en SwaL.
c. Verhuren buiten stelsel
C.1.3. Financiële ondersteuning van de huurder
C.2. Private huurwoningen
C.2.1. Aanbod vergroten
a. Oprichten of ondersteunen van een SVK
In Leuven is er één sociaal verhuurkantoor: vzw SPIT.
Yzerenmolenstraat 14, 3001 Heverlee  
info.spit@sociaalverhuurkantoor.be
tel 016/491728
Promotie
Premie/subsidie

In het kader van de beleidsovereenkomst stedenfonds 2008-2013 heeft de stad een samenwerkingsovereenkomst met de VZW Spit- sociaal verhuurkantoor (SVK).  Het betreft het verzorgen van woonbegeleiding bij huurders van woningen die door de vzw SPIT- SVK uit de privé-sector in huur genomen worden en onderverhuurd worden aan gezinnen die voldoen aan de voorwaarden van het sociaal huurstelsel.

 

Onder woonbegeleiding wordt verstaan het begeleiden van de huurders i.c. het verlenen van bijstand en hulp wat betreft het beheren van een huurpand als een goede huisvader. In het kader van deze samenwerkingsovereenkomst verbindt het sociaal verhuurkantoor er zich toe om  in de periode 2008-2013 het aanbod aan woongelegenheden door het SVK in Leuven minimaal op 123 woongelegenheden te brengen.

 

Aan het SVK wordt via een samenwerkingovereenkomst bijkomend een subsidiebedrag toegekend voor de renovatie van woningen gelegen boven winkels. Het SVK zoekt eigenaars van een handelspand en engageert zich het pand te renoveren en deze woningen gelegen boven winkels sociaal te verhuren.

Bijlage
Andere
b. Eigen andere initiatieven
Zie Starterswoningen, hierboven.
C.2.2. Financiële ondersteuning van de huurder
C.3. Kamers
C.3.1. Sturen van het aanbod
Kamers

Leuven heeft een bouwverordening die o.a. het opdelen van woningen beperkt.

In Leuven is er ondanks een reeks inspanningen nog steeds een tekort aan (betaalbare) woningen voor gezinnen met kinderen.

Dit komt onder meer omdat in het verleden grotere gezinswoningen massaal zijn opgedeeld in (studenten-)kamers, studio's en kleine woningen, die uiteraard veel (huur-)geld opbrengen.

Hierdoor is er vandaag een te beperkt aanbod aan gezinswoningen en zijn de prijzen hoog. Omdat het huisvestingsbeleid gezinnen met kinderen in de stad wil houden, mag dit aanbod zeker niet verkleinen en moeten grotere woningen gevrijwaard blijven. Om dit idee hard te maken, omschrijft de nieuwe bouwverordening een reeks regels over dit thema.

Om te voorkomen dat gezinswoningen verdwijnen, is het in principe niet toegelaten om woningen tussen de 90 en 250 m² die in woongebied liggen, op te delen (voor bijvoorbeeld studentenkoten). Deze regel geldt altijd en is niet gelinkt met het uitvoeren van vergunningsplichtige werken. Om het wonen in grotere huizen financieel haalbaar te maken voor gezinnen, is er wel een uitzondering als ze zelf in de woning wonen. Concreet moet de eigenaar (of de houder van een ander zakelijk recht) zelf in het pand wonen en

  • moet de eigen woning een netto vloeroppervlakte van meer dan 110 m² hebben
  • moet er een aaneengesloten individuele private buitenruimte van meer dan 16 m² zijn
  • mogen er ten hoogste drie kamers zijn die door anderen bewoond worden

Woningen die groter zijn dan 250m² en een buitenruimte hebben van meer dan 16 m² mogen ook opgedeeld worden in kamers, andere woningen of niet-woonfuncties, op voorwaarde dat ten minste één woning wordt behouden met een netto vloeroppervlakte van meer dan 110 m².

Meer info

Studentenkamers

Ten gevolge van een aantal evoluties binnen het onderwijslandschap en de studentenpopulatie, is er in Leuven de behoefte om op relatief korte termijn (5 jaar) ca. 3700 nieuwe wooneenheden voor studenten te voorzien.

De stad Leuven en de KU Leuven zijn zich bewust van de druk op de studentenmarkt. Door een proactief beleid te voeren rond studentenhuisvesting willen we zorgen voor voldoende kwalitatieve studentenhuisvesting op geschikte locaties.

 

Er wordt volop de kaart getrokken van kwalitatieve grotere kamerprojecten, die in hun geheel beheerd worden en die ingeplant worden op geschikte locaties dichtbij campussen of centra..Het moeten bovendien projecten zijn van goede architecturale en stedenbouwkundige kwaliteit.

 

Meer info

5. KWALITEITSVOL WONEN EN BOUWEN
A. KWALITEITSNORMEN VOOR WONINGEN EN KAMERS
A.1. Preventie
Advies aanvragen stedenbouwkundige vergunningen
De dienst vergunningen stuurt een aantal bouwaanvragen ter advies door naar de dienst wonen. Het gaat om aanvragen die betrekking hebben op het opdelen in kamers, het (ver)bouwen van kamerwoningen, ...
Een onderzoeker van de dienst wonen controleert dan de mate waarin ze beantwoorden aan de Vlaamse Wooncode of het Kamerdecreet.
 
Preventieve controles
Een projectmedewerker voert preventieve kwaliteitsonderzoeken uit, gekoppeld aan een negatief brandweerverslag, onduidelijke binnennummering, ... Bedoeling is een advies te formuleren aan de eigenaar/verhuurder rond preventieve maatregelen ter bevordering van de woonkwaliteit.
A.2. Aanvullende gemeentelijke  reglementering
Verordening(en)
Algemene bouwverordening Leuven
Sinds begin januari 2010 geldt in Leuven de algemene bouwverordening van de stad. Deze algemene bouwverordening brengt alle regels in verband met bouwen en verkavelen in Leuven op een gestructureerde manier samen en bevat voorschirften in verband met onder meer de inplanting en het bouwvolume van gebouwen, de minimale kwaliteitseisen voor woningen en het opdelen en wijzigen van de functie van woningen.
 
andere
Brandveiligheid
Voor kamers en studio's zijn er specifieke brandveiligheidsnormen opgenomen in het gecoördineerd politiereglement van de stad Leuven.
 
A.3. Kwaliteitsonderzoek
Kwaliteitsonderzoek woningen/kamers
Naar aanleiding van klachten, meldingen of vragen van elke belanghebbende (huurder, eigenaar, buur, brandweer, politie, OCMW, ...) voeren onderzoekers ter plaatse kwaliteitsonderzoeken uit.
Conformiteitsattest woningen/kamers
Verhuurders kunnen steeds een conformiteitsattest aanvragen. Nadat de aanvraag volledig wordt verklaard volgt een kwaliteitsonderzoek ter plaatse. Indien de woning of kamer voldoet aan de Vlaamse Wooncode of het Kamerdecreet kan er een conformiteitsattest uitgereikt worden.
De stad heeft hiervoor een retributiereglement.
 
B. BESTRIJDEN EN VOORKOMEN VAN LEEGSTAND
Opsporen leegstand
De dienst wonen werkt op actieve wijze aan de screening van leegstaande panden (sedert 2005). Hierbij worden de verschillende deelgemeenten systematisch gescreend. Er wordt hiervoor gestart met het opstellen van een vermoedenslijst op basis van beschikbare gegevens en administratieve stukken. De adressen op deze vermoedenslijst worden nadien ter plaatse geïnspecteerd.
Op basis van de vaststellingen van de buitenzijde van het gebouw (foto) en de administratieve gegevens (geen inschrijving in het bevolkingsbestand) wordt de eigenaar aangeschreven. Hij krijgt 30 dagen tijd om de leegstand te weerleggen. Nadien kan het pand worden opgenomen op de inventatis van leegstand  en wordt onmiddellijk een belasting op leegstand geheven.
Leegstandsregister (lijst van leegstaande woningen en lijst van leegstaande gebouwen)
Leuven houdt sedert 2005 een inventaris van leegstand en verkrotting bij.
Gemeentelijke leegstandsheffing
Sinds 1 januari 2005 heeft de stad Leuven een eigen belastingsreglement voor woningen en/of gebouwen en/of kamers die beschouwd worden als onbewoonbaar, ongeschikt, verwaarloosd, leegstaand of onafgewerkt. Leegstaande en verkrotte woningen worden opgenomen in de inventaris en de eigenaars moeten een heffing betalen.
 
Recht van voorkoop obv Vlaamse Wooncode
Stimulerende maatregelen ter voorkoming /beëindiging van leegstand
Wonen boven winkels (WBW)
De aanpak van de leegstand boven winkels kadert in de algemene huisvestingspolitiek van de stad om meer bewoning te krijgen in de binnenstad. In 2005 werd hiervoor de actie WBW gestart.
 
Eigenaars kunnen een beroep doen op twee soorten premies om de leegstand boven hun winkel aan te pakken. Ten eerste is er een premie voor het realiseren van een haalbaarheidsstudie en ten tweede is er een verbeteringspremie gericht op het bewoonbaar maken of renoveren van de verdiepingen boven het handelspand.
 
 
Verbeteringspremie
In kader van het reglement op het toekennen van een verbeteringspremie voor een woning kan de stad een premie verlenen die betrekking heeft op een elementair basiscomfort van woningen waarvan de woonkwaliteit onvoldoende is.
 
C. BESTRIJDEN EN VOORKOMEN VAN VERWAARLOZING
Opsporen verwaarlozing
Leuven inventariseert sedert 2005 verwaarloosde panden.
Gemeentelijke lijst van verwaarloosde woningen en gebouwen
De stad houdt een inventaris verwaarlozing bij met afzonderlijke lijst van verwaarloosde woningen en/of gebouwen en een lijst van onafgewerkte woningen en/of gebouwen.
Gemeentelijke opcentiemen op de Vlaamse heffing op verwaarlozing
Gemeentelijke heffing op verwaarlozing
Sinds 1 januari 2005 heeft de stad Leuven een eigen belastingsreglement voor woningen en/of gebouwen en/of kamers die beschouwd worden als onbewoonbaar, ongeschikt, verwaarloosd, leegstaand of onafgewerkt. Leegstaande en verkrotte woningen worden opgenomen in de inventaris en de eigenaars moeten een heffing betalen.
 
Recht van voorkoop obv Vlaamse Wooncode
Stimulerende maatregelen ter voorkoming/beëindiging van verwaarlozing
Wonen boven winkels (WBW)
De aanpak van de leegstand boven winkels kadert in de algemene huisvestingspolitiek van de stad om meer bewoning te krijgen in de binnenstad. In 2005 werd hiervoor de actie WBW gestart.
 
Eigenaars kunnen een beroep doen op twee soorten premies om de leegstand boven hun winkel aan te pakken. Ten eerste is er een premie voor het realiseren van een haalbaarheidsstudie en ten tweede is er een verbeteringspremie gericht op het bewoonbaar maken of renoveren van de verdiepingen boven het handelspand.
 
 
Verbeteringspremie
In kader van het reglement op het toekennen van een verbeteringspremie voor een woning kan de stad een premie verlenen die betrekking heeft op een elementair basiscomfort van woningen waarvan de woonkwaliteit onvoldoende is.
 
D. BESTRIJDEN EN VOORKOMEN VAN VERKROTTING
Opsporen verkrotting
Verkrotting wordt opgespoord op basis van klachten, van meldingen (politie, brandweer, ...) en op eigen initiatief.
Onbewoonbaarverklaring obv  Nieuwe Gemeentewet
In acute situaties wordt artikel 135 van de Nieuwe Gemeentewet toegepast en gebouwen/woningen/kamers onbewoonbaar verklaard.
Ongeschikt- of onbewoonbaarverklaring van woning obv Vlaamse Wooncode
Wanneer een woning op basis van de Vlaamse Wooncode minstens 15 strafpunten haalt op het technisch verslag kan de procedure ongeschiktverklaring opgestart worden. Op basis van een omstandig verslag kan ook de procedure onbewoonbaarverklaring opgestart worden.
Ongeschikt- of onbewoonbaarverklaring van kamers obv Vlaamse Wooncode
Wanneer een kamer op basis van het Kamerdecreet minstens 15 strafpunten haalt op het technisch verslag kan de procedure ongeschiktverklaring opgestart worden. Op basis van een omstandig verslag kan ook de procedure onbewoonbaarverklaring opgestart worden.
Snelherstel
Herstelvordering
Het college van burgemeester en schepenen heeft beslist zich principieel altijd aan te sluiten bij de herstelvorderingen van de Vlaamse Wooninspectie.
Recht van voorkoop obv Vlaamse Wooncode
Sociaal beheersrecht
Lijst van ongeschikt of onbewoonbaar verklaarde woningen
De stad houdt een inventaris 'ongeschikt en/of onebewoonbaar - onveilig' bij met een afzonderlijke lijst van ongeschikte en/of onbewoonbaar verklaarde woningen en/of kamers en een lijst met onveilige gebouwen en/of woningen en/of kamers.
Gemeentelijke opcentiemen op de Vlaamse heffing  op verkrotting
Gemeentelijke heffing op verkrotting
Sinds 1 januari 2005 heeft de stad Leuven een eigen belastingsreglement voor woningen en/of gebouwen en/of kamers die beschouwd worden als onbewoonbaar, ongeschikt, verwaarloosd, leegstaand of onafgewerkt. Leegstaande en verkrotte woningen worden opgenomen in de inventaris en de eigenaars moeten een heffing betalen.
 
Stimulerende maatregelen ter voorkoming/beëindiging van verkrotting
Wonen boven winkels (WBW)
De aanpak van de leegstand boven winkels kadert in de algemene huisvestingspolitiek van de stad om meer bewoning te krijgen in de binnenstad. In 2005 werd hiervoor de actie WBW gestart.
 
Eigenaars kunnen een beroep doen op twee soorten premies om de leegstand boven hun winkel aan te pakken. Ten eerste is er een premie voor het realiseren van een haalbaarheidsstudie en ten tweede is er een verbeteringspremie gericht op het bewoonbaar maken of renoveren van de verdiepingen boven het handelspand.
 
 
Verbeteringspremie
In kader van het reglement op het toekennen van een verbeteringspremie voor een woning kan de stad een premie verlenen die betrekking heeft op een elementair basiscomfort van woningen waarvan de woonkwaliteit onvoldoende is.
 
E. BESTRIJDEN VAN OVERBEWONING
Weigering conformiteitsattest
Onaangepast- en overbewoondverklaring
Bij een kwaliteitsonderzoek van een woning of kamer wordt steeds ook onderzocht of de woning of kamer onaangepast of overbewoond is.
F. BESTRIJDEN VAN HUISJESMELKERIJ
6. DUURZAAM WONEN EN VERBOUWEN
A. SENSIBILISERING EN ADVIES
Loket
Communicatie
Specifieke Initiatieven
Duurzaam Bouwadvies
Duurzaam bouwadvies is een advies op maat voor verbouwprojecten of nieuwbouw met betrekking tot de duurzaamheid van het uiteindelijke project. In het advies worden alle energie-aspecten overlopen maar ook watergebruik, ventilatie, materiaalgebruik en dergelijke komen aan bod.
Dit advies is gratis en de specialist duurzaam bouwen trekt ongeveer 2 uur tijd uit per woning.
 
 
Organisatie Bouwteams
Deze Bouwteams zijn een erg succesvolle tweedaagse cursus voor bouwers en verbouwers en wordt gegeven door experts van Dialoog. Stad Leuven ondersteunt deze bouwteams met 50 % subsidie van het inschrijvingsgeld.
 
 
Energiesnoeiers
Leuven neemt deel aan het energiescanproject van Eandis en doet dit in de vorm van een energiesnoeiersproject en werkt hiervoor samen met een sociaal economiebedrijf.
 
B. SUBSIDIES/PREMIES/LENINGEN
Dakisolatie
Zonnepanelen
Hemelwater
Premie voor infiltratievoorzieningen en regenwaterinstallaties
Driekwart  van het zuivere drinkwater dat we dagelijks verbruiken wordt gebruikt voor laagwaardige toepassingen zoals het toilet, poetsen, beregening van de tuin en dergelijke. De stad wil het opvangen van regenwater en het via een afzonderlijk circuit gebruiken voor deze toepassingen stimuleren via een premie.
 
 
Premie voor groendaken
De stad wil groendaken stimuleren via een premie.
Hoewel we het gevoel hebben dat het in ons land (te) vaak regent is verdroging een reëel probleem. Door de versnelde afvoer van regenwater op daken en verharde oppervlakken krijgt hemelwater te weinig tijd om te infiltreren waardoor de grondwatertafel zakt en waterlopen bij piekdebieten overbelast worden. Een groendak houdt regenwater langer vast en ziet er ook mooi uit.
 
Aanpasbaar/levenslang wonen
Aanpassingspremie
In kader van het reglement op het toekennen van een verbeteringspremie voor een woning kan de stad een premie verlenen voor de aanpassing van de woning voor ouderen of personen met een handicap.
 
Andere subsidies/premies
Wonen boven winkels (WBW)
De aanpak van de leegstand boven winkels kadert in de algemene huisvestingspolitiek van de stad om meer bewoning te krijgen in de binnenstad. In 2005 werd hiervoor de actie WBW gestart.
 
Eigenaars kunnen een beroep doen op twee soorten premies om de leegstand boven hun winkel aan te pakken. Ten eerste is er een premie voor het realiseren van een haalbaarheidsstudie en ten tweede is er een verbeteringspremie gericht op het bewoonbaar maken of renoveren van de verdiepingen boven het handelspand.
 
 
Verbeteringspremie
In kader van het reglement op het toekennen van een verbeteringspremie voor een woning kan de stad een premie verlenen die betrekking heeft op een elementair basiscomfort van woningen waarvan de woonkwaliteit onvoldoende is.
 
 
Premie aanleg geveltuintjes
In het beeld van de stad springen de veelvuldig gebruikte harde materialen zoals baksteen en beton zeer sterk in het oog, vaak met een saai uitzicht tot gevolg. Geveltuintjes kunnen hierin verandering brengen: ze breken niet alleen het zicht, ze vangen ook heel wat fijn stof op, geven een aangenaam fris gevoel op warme zomerdagen en fungeren als ecologische stapstenen in het stedelijk landschap. de stad wil het aanleggen van geveltuintjes stimuleren via een premie.
 
 
Premie inbraakpreventie
De stad geeft een premie aan inwoners die hun woning beveiligen volgens het advies van de preventiedienst.
 
Voordelige leningen energiebesparende ingrepen
Pendule vzw
Het Leuvens Energiefonds, vzw Pendule, is ontstaan uit het engagement van de stad Leuven, het OCMW Leuven en vzw Spit om preventief te werken rond energiearmoede.  Dankzij de goedkope tot zelfs renteloze energielening van Pendule hebben Leuvenaars de kans om hun woning energiezuinig te renoveren en zo te besparen op hun energiefactuur.
 
Andere initiatieven
7. WONEN EN WELZIJN
Meer info rond wonen en welzijn:
A. WOONBEGELEIDING
Preventie van uithuiszetting
Het voorkomen dat mensen dakloos worden is een van de voornaamste taken van het OCMW Leuven op vlak van wonen. Er wordt intensief gewerkt op het gebied van preventie van uithuiszettingen en om de samenwerking tussen de verschillende actoren te versterken. Zo wordt het OCMW verwittigd wanneer mensen voor de vrederechter gedaagd worden bij conflciten met de huisbaas of bij uithuiszettingen.
 
Het vermijden van uithuiszettingen is ook een belangrijke doelstelling van de samenwerkingsovereenkomst tussen stad Leuven en CAW regio Leuven. CAW regio Leuven staat in voor woonbegeleiding op de private woonmarkt op vraag van de dienst wonen. Naast het vermijden van uithuiszetting zijn andere doelstellingen op korte termijn het inschakelen van gepaste hulpverlening en een tijdelijke en intensieve begeleiding in functie van een duurzame woonsituatie. Doelstelling op lange termijn is het zelfredzaam maken van de cliënt.
Bijlage
Toeleiding naar woningmarkt
Het OCMW Leuven besteedt veel aandacht aan het samen op zoek gaan naar een aangepaste huisvesting op langere termijn. Dit door middel van onder andere het kenbaar maken van het aanbod op de private woningmarkt, het voorzien van de mogelijkheid voor cliënten om het aanbod op de woningmarkt te kunnen bekijken op het internet en om gratis hiervoor te kunnen bellen, het doorverwijzen naar de sociale huisvestingsmaatschappijen, het informeren en bemiddelen, ...
 
Ook CAW regio Leuven zorgt in het kader van hun samenwerkingsovereenkomst met stad Leuven voor toeleiding naar de woningmarkt. CAW regio Leuven staat in voor het helpen zoeken naar een woning voor kerndoelgroep die geen aanspraak kan maken op informeel/formeel netwerk en zelf, om verschillende redenen, in de onmogelijkheid is om op zoek te gaan naar gepaste huisvesting.
De screening van de doelgroep gebeurt door OCMW Leuven en CAW regio Leuven.
 
Daarnaast heeft CAW regio Leuven naar jongvolwassenen nog een specifiek aanbod begeleid zelfstandig wonen.
Begeleiding in de sociale huisvesting
Zowel OCMW Leuven als CAW regio Leuven zorgen voor begeleiding in de sociale huisvesting: inschrijvingen in het sociaal verhuurkantoor van het Spit en doorverwijzen naar de sociale huisvestingsmaatschappijen.
 
Daarnaast heeft het OCMW een overeenkomst met het sociaal verhuurkantoor het Spit die er uit bestaat dat het SVK een financiële garantie heeft voor verhuringsrisico's van woningen aan maatschappelijk zwakkere huurders. Het OCMW zorgt voor huurdersbegeleiding van de doelgroep, onder andere via regelmatige huisbezoeken.
Bijlage
Begeleiding op de private woningmarkt
Zie toeleiding naar woningmarkt.
 
 
Begeleiding daklozen/thuislozen
Dak- en thuislozen zijn een prioritaire doelgroep in de inspanningen die OCMW Leuven en CAW regio Leuven leveren op het vlak van woonbegeleiding (zie hierboven).
 
Er wordt steeds gezocht naar structurele oplossingen om te voorkomen dat mensen opnieuw dakloos worden.
Herhuisvesting
Recuperatie kosten herhuisvesting
Andere initiatieven
Er is een samenwerking tussen stad Leuven, OCMW Leuven, CAW regio Leuven, de huurdersbond Vlaams-Brabant en het Meldpunt Discrminatie rond:
  • intervisie woonbegeleiders om zo tot een gezamenlijke aanpak te komen
  • sensibilisering privé-huurmarkt, het komen tot afspraken
  • uitwerken gezamenlijke acties rond huurgeschillen bij onbewoonbaarverklaringen.
CAW regio Leuven begeleid wonen biedt tijdelijke opvang en begeleiding aan alleenstaanden die dakloos zijn. Daarnaast bieden zij ambulante begeleiding aan alleenstaanden, koppels en gezinnen die huren op de private en sociale huurmarkt. Doelstelling is mensen te versterken en te ondersteunen in de uitbouw van een zelfstandig leven.
B. TIJDELIJKE OPVANG
Crisisopvang
Er wordt crisisopvang voorzien door zowel het OCMW Leuven (team wonen) als door het CAW regio Leuven (deelwerking crisisopvangcentrum). Het aanbod bestaat bij beiden zowel uit noodopvang als uit begeleiding.
Daklozenopvang
Wie door omstandigheden dakloos is, kan terecht bij het onthaalteam van het OCMW. Er wordt dan samen gezocht naar een gepaste opvang. Het merendeel van de mensen kan bij familie of in een erkend onthaalcentrum terecht.
Het OCMW beschikt zelf over vijf doorgangswoningen, die voor een beperkte periode een noodoplossing kunnen bieden als er geen andere oplossing gevonden wordt. Er wordt dan een intensieve woonbegeleiding opgestart.
 
Na de kantooruren  en tijdens het weekend organiseert het crisisopvangcentrum van CAW regio Leuven de noodopvang voor daklozen. 
Nachtopvang
Het KOC stelt een noodkamer ter beschikking waarop de politie, het OCMW en de Leuvense ziekenhuizen een beroep kunnen doen voor nachtopvang.
Noodwoningen
Het OCMW beschikt over vijf noodwoningen.
Andere initiatieven
Het OCMW Leuven biedt via het Centrum voor Kortverblijf De Passerel tijdelijke opvang voor zowel valide als zorgbehoevende nog thuiswonende ouderen. Het Centrum voor Kortverblijf biedt een oplossing als de mantelzorgers die instaan voor de ondersteuning van de zorgbehoevende ouderen er zelf eens tussenuit moeten of ziek worden.
Er is ook nachtzorg mogelijk.
 
In opvangcentrum Halte 51 biedt CAW regio Leuven een tussenstop aan jongeren tussen 18 en 25 jaar, die in een moeilijke situatie zijn terechtgekomen en geen thuis of onderdak hebben. CAW regio Leuven zorgt voor opvang en begeleiding. Er wordt gestreefd dat de jongere na het verblijf op eigen benen kan staan.
 
Het Vluchthuis is er voor vrouwen (en hun kinderen) die door hun partner bedreigd of mishandeld worden. Het CAW regio Leuven biedt deze vrouwen in het vluchthuis onderdak en opvang op een veilig adres en begeleidt hen om een nieuw zelfstandig leven op te bouwen.
C. BIJZONDERE WOONVORMEN
Woonwagenterrein
De stad heeft een residentieel woonwagenterrein Dijledreef in Kessel-Lo met 26 standplaatsen. De vaste bewoners, vooral Rom-zigeuners, worden intensief begeleid op verschillende levensdomeinen vanuit de integratiedienst.
Doortrekkersterrein
Voor een doortrekkersterrein wordt momenteel in het kader van het afbakeningsproces van het regionaalstedelijk gebied een geschikt terrein gezocht in de onmiddellijke omgeving van Leuven.
Andere
8. LEEFBAARHEID
A. KWALITEIT VAN DE WOONOMGEVING
In kader van stadsvernieuwingsprojecten (openbare werken, stedenbouwkundige of architecturale projecten, omgevingswerken, ...) gaat er veel aandacht naar de kwaliteit van de woonomgeving.
 
B. SAMENLEVEN
Buurtwerkingen
Vanuit de stad zijn er vier buurtwerkingen actief in aandachtswijken: Sint-Maartensdal, Casablanca, Schorenshof en de Mannenstraat.
Daarnaast is er een samenwerkingsovereenkomst met Riso Vlaams-Brabant rond buurt- en jongerenwerkingen.
 
Gebiedsgerichte werking
Waar de buurtwerkingen erg wijkgericht zijn, werkt de gebiedsgerichte werking stadsbreed. De gebiedsgerichte werking is actief op het vlak van onder meer bewonersparticipatie en ondersteuning van wijk- en buurtcomités.
9. EXPERIMENTEN
Leuven Overmorgen
'Leuven Overmorgen' is een campagne waarbij de stad, in samenwerking met het Netwerk Duurzaam Leuven, iedereen oproept om mee na te denken over hoe we onze mobiliteit, huisvesting en voedselvoorziening in de toekomst in Leuven zullen organiseren.
 
Er worden verschillende activiteiten aangeboden tijdens de campagne: woonkamergesprekken, filmpjes maken, toekomstbeeld creëren, ...
 
Op 28 augustus 2011 - autovrije zondag - werd de campagne gelanceerd en ze eindigde op 16 december 2011 met een groot slotevenement.
 
 
     
  Kenniscentrum Vlaamse Steden - Interlokale vereniging – Paviljoenstraat 9 – 1030 Brussel – info@kenniscentrumvlaamsesteden.be – 02 211 56 45