Lokaal datagedreven mobiliteitsbeleid

Binnen de stuurgroep Smart Flanders werd enkele jaren geleden een nieuw samenwerkings­thema gekozen dat sterk leefde bij steden en gemeenten: hoe kunnen lokale besturen een doordacht, datagedreven mobiliteitsbeleid voeren op basis van betrouwbare en multimodale verkeersdata? Na een reeks verdiepende gesprekken werd de uitdaging scherp gesteld: zowel de kwaliteit van de beschikbare data als de toegankelijkheid en de organisatorische aanpak moeten verbeteren om mobiliteitsbeslissingen beter te ondersteunen.

Om die ambitie waar te maken, werd een traject opgezet met drie complementaire sporen:

1. oplossingsgerichte projecten die lokale besturen samen met Vlaamse partners uitvoeren,
2. kennisdeling en kennisopbouw binnen een lerend netwerk,
3. structurele dialoog met de belangrijkste stakeholders in het Vlaamse mobiliteitslandschap.

Tegelijkertijd werden twee onderzoeksopdrachten gestart om de basis te leggen voor een gedeelde aanpak. De eerste bracht de noden, huidige praktijken en samenwerkingskansen bij lokale besturen in kaart en leidde tot een toegankelijk draaiboek voor het opzetten van multimodale verkeersmetingen én tot beleidsaanbevelingen. Een tweede opdracht onderzocht welke samenwerkings- en financieringsmodellen nodig zijn om te komen tot een duurzaam Vlaams dienstverleningspakket rond multimodale verkeersdata. Beide opdrachten werden nauw opgevolgd door het Kenniscentrum en in nauwe afstemming met de steden uitgevoerd.

Op basis van deze fundamenten werd een volgende stap gezet: de voorbereiding van een raamovereenkomst die het voor steden eenvoudiger maakt om kwalitatieve floating car data aan te kopen. Floating car data - realtime GPS-gegevens die voertuigen automatisch doorsturen - zijn cruciaal voor inzichten in reistijden, snelheidsprofielen en verkeersstromen. Onder begeleiding van een stuurgroep bracht de opdrachtnemer de noden van steden en Vlaamse entiteiten in kaart, sprak met leveranciers en analyseerde verschillende aankoopstrategieën. Dit resulteerde in een strategisch eindrapport én een set technische en functionele bestekbepalingen die lokale besturen kunnen gebruiken bij toekomstige aankopen.

Om de adoptie en het gebruik van floating car data verder te versterken, werden daarnaast praktische workshops georganiseerd waarin steden en Vlaamse diensten ervaringen uitwisselden, valkuilen en kansen bespraken en elkaar inspireerden met concrete toepassingen.