Werkzaamheden ORBA 2025
Stad Antwerpen werkte reeds langer met een (eigen versie van de) ORBA-tool om de voortgang van het bestuursakkoord te monitoren en deelde tips met de overige centrumsteden. Sinds 2018 zette het Kenniscentrum een gezamenlijk ontwikkeltraject op voor de opzet van een eigen versie van de ORBA-tool voor andere centrumsteden. In 2024 maakten negen centrumsteden, een zorgbedrijf en twee andere gemeenten gebruik van deze tool. Het Kenniscentrum richtte daartoe een werkgroep op, bestaande uit ORBA-tool- en niet-ORBA-tool-gebruikers. Tijdens deze werkgroepvergaderingen worden kennis, inzichten en tips rond de tool én de bijhorende inhoudelijke opvolging van het bestuursakkoord gedeeld.
Deze werkgroep kwam in 2025 acht keer samen, op:
- 13 februari 2025
- 27 maart 2025
- 15 mei 2025
- 23 juni 2025
- 03 juli 2025
- 22 september 2025
- 30 oktober 2025
- 28 november 2025
Thema’s waar we rond werkten in 2025
Op de agenda van de vergadering van de werkgroep ORBA staan elke vergadering een aantal vaste items en werken we rond verschillende topics. We sommen ze hierna op.
Werking huidige ORBA-tool en overheidsopdrachtenprocedure
Elke vergadering overliep het Kenniscentrum samen met de ORBA-gebruikers de voortgang van de uitrol van ORBA. Een ander vast agendapunt op elke vergadering was het overlopen van bugfixes en wijzigingsaanvragen vanuit de deelnemers (steden, gemeenten en zorgbedrijf) aan ORBA. Aanpassingen aan ORBA worden in samenspraak met alle deelnemers uit de werkgroep kostendelend ontwikkeld voor iedereen samen of enkel voor deelnemers die wensen gebruik te maken van de voorgestelde aanpassing. In de werkgroep werd uitgebreid onderzocht hoe we informatie uit ORBA, over onder meer indicatoren en de voortgang van projecten, automatisch kunnen uitwisselen met andere applicaties. De voor- en nadelen van uiteenlopende oplossingsscenario’s werden onderzocht en besproken.
We begeleidden de ORBA-tool-gebruikers tot slot ook bij een nieuwe overheidsopdrachtenprocedure voor het gebruik van de ORBA-softwaretoepassing, aangezien het contract met de ORBA-tool-dienstverlener eind 2025 afliep. Vanaf 2026 gaan 6 ORBA-toolgebruikers verder met de huidige ORBA-tool.
Thematische kennisdeling en opbouw
We kwamen met de ORBA-werkgroep ook samen om inhoudelijk aan kennisdeling- en opbouw te doen (via workshops, opleidingen, uitwisselingen, enz.). Zo ondernamen we onder meer volgende initiatieven:
Indicatoren meerjarenplan (opleiding)
Op 23 juni 2025 organiseerden we in samenwerking met Agentschap Binnenlands Bestuur (passende in het kader van hun programma Datacircuit meerjarenplan) van de Vlaamse overheid een opleiding/workshop op maat van de centrumsteden om de kennis en maturiteit rond indicatoren binnen het meerjarenplan te verhogen en goede praktijken en inspiratie hierrond uit te wisselen. Je vindt de presentatie van de opleiding hier:
Opmaak Meerjarenplan
De steden wisselden binnen de werkgroep ORBA kennis, geleerde lessen en tips uit over de opmaak van de omgevingsanalyse en het meerjarenplan.
Project-/programma-/portfolio-management (PMO)
Om de kennis en maturiteit rond PMO te vergroten, ondernam het Kenniscentrum de volgende initiatieven:
- Demo projecttool: Stad Antwerpen gaf een demonstratie aan de ORBA-werkgroepleden over de werking van hun nieuwe projectopvolgingstool, hun bijhorende aanpak en goede praktijken.
- Steden Genk en Antwerpen gaven een presentatie over hun projectwerking, bijhorende governance, goede praktijken, succesfactoren, aandachtspunten, enz.
Project nieuwe toolingmogelijkheden
In 2025 werkte het Kenniscentrum volop verder aan het project ‘nieuwe toolingmogelijkheden voor project- en beleidsopvolging’. Aangezien het huidige contract met de softwareleverancier eind 2025 af zou lopen én omwille van nieuwe noden en wensen van de ORBA-tool-gebruikers en niet-gebruikers, brachten we mogelijke toekomstpistes in kaart en werkten we voor dit traject ook een plan van aanpak uit om de steden te begeleiden richting het door hen gewenste toekomsttraject. De eerste stappen werden reeds in 2024 gezet (m.n. vooronderzoek, behoefteanalyse bij de steden, budgetanalyse tool, enz.). In 2025 werkten we hieraan verder en zetten we volgende stappen:
- Algemene, bijkomende voorbereidingen door het Kenniscentrum (bevragingen bij de steden, high level marktanalyse, enz.)
- Inspiratiesessies inzake project-beleids-opvolgingstools (door o.a. Stad Antwerpen, Stad Gent en Stad Aalst)
- Scoping-workshops door het Kenniscentrum met de centrumsteden op 3/7/25 en 30/10/25 om de noden, scope, componenten van de toekomstige tool(s) af te bakenen
- Eerste marktverkennende gesprekken door het Kenniscentrum
- Interne afstemmingen en validaties binnen de steden.
In 2026 zetten we dit traject verder en starten we de eventuele overheidsopdrachtenprocedure op.